In de archieven van Beeld en Geluid, het Filmmuseum en het Nationaal Archief ligt een enorme hoeveelheid interessant, ontroerend, historisch belangrijk, zeldzaam en onbekend materiaal opgeslagen. In kilometerslange stellingkasten, bunkers, opslagkelders en kluizen wordt ons nationale audiovisuele erfgoed bewaard. Als straks een groot deel van de archieven gedigitaliseerd is, komen deze parels van onze beeldgeschiedenis vrij. Ze krijgen een nieuw leven, als lesmateriaal, als input voor tv-programma’s, films, webtoepassingen, games of vermaak. Want de geschiedenis van Nederland gaat pas echt leven in geluid en bewegend beeld.

Uitgangspunt is een zo breed mogelijke toegankelijkheid van het materiaal te realiseren, zowel voor ontwikkelaars als eindgebruikers. Er zal daarom nauw worden samengewerkt met partners, om zo tot innovatief gebruik van archiefmateriaal te komen.

Onderwijsinstellingen, scholieren, studenten, docenten, uitgeverijen, televisie- en filmmakers, webdesigners, grafisch ontwerpers, kunstenaars, softwareontwikkelaars, internet providers, musea, theaters, erfgoedinstellingen, bibliotheken, etcetera. Allemaal zullen ze profiteren van de eenvoudig beschikbare foto’s, video’s, films en geluidsfragmenten.

Gerealiseerde (pilot)projecten

T-Visionarium Open City
De VPRO, Beeld en Geluid, het Internationaal Documentaire Festival Amsterdam (IDFA) en de Internationale Architectuur Biënnale Rotterdam (IABR) organiseerden T_Visionarium OPEN CITY, een panoramische ervaring van audiovisueel materiaal uit de collecties van Beeld en Geluid die binnen Beelden voor de Toekomst gedigitaliseerd zijn. T_Visionarium OPEN CITY was een spectaculaire installatie waar bezoekers in een 3-dimensionale ruimte op een interactieve manier door het audiovisuele archief konden navigeren en hun eigen tijdelijke montage of remix konden maken. De installatie maakte gebruik van baanbrekende visualisatietechnologie van het Australische onderzoekscentrum iCinema.

Mapit1418
Tijdens de Week van de Geschiedenis (17 t/m 25 oktober 2009) presenteren Kennisland en het Nationaal Archief de website MapIt1418. De site geeft toegang tot een bijzondere selectie fotomateriaal uit de Eerste Wereldoorlog van het Nationaal Archief. Vooral – vaak niet eerder getoonde – foto’s uit Nederland in de oorlogsperiode krijgen op deze site speciale aandacht. In veel gevallen is onbekend waar deze foto’s destijds genomen zijn. Met dit initiatief willen KL en het Nationaal Archief via crowdsourcing alsnog de juiste geografische locaties aan de foto’s toevoegen. Dat kunnen bezoekers van de website doen door middel van een kaart van Open Street Map (www.openstreetmap.org), het open source alternatief voor bijvoorbeeld Google Maps. Daarnaast kunnen bezoekers hun eigen foto’s van dezelfde locaties anno nu toevoegen: daarmee ontstaat een boeiende vergelijking tussen toen en nu. Zie www.mapit1418.nl

1000 uur Barend & Van Dorp online
In 2008 reden Frits Barend en Henk van Dorp een steekkar met alle afleveringen van hun befaamde talkshow binnen bij het Beeld en Geluid-gebouw. Beeld en Geluid zet meer dan 1000 uur van dit unieke materiaal in de virtuele etalage. Niet alleen om heel Nederland er weer van te kunnen laten genieten, maar ook om het te kunnen verkopen. De cultuurhistorische waarde van het materiaal is groot genoeg: heel Nederland heeft er aan tafel gezeten – maar hoe verdien je er geld mee? En via welk kanaal? Rond deze en meer vragen verzorgden Harry Verwayen (Kennisland) en Thomàsz Lin (Beeld en Geluid) een workshop over het onderwerp ‘businessmodel-innovatie’ tijdens het Mediapark Jaarcongres. Zie ook www.barendenvandorp.nl

Gas in beeld. Verhalen van Slochteren
Verhalen van Slochteren brengt het verleden tot leven door persoonlijke herinneringen over 50 jaar gas en historisch beeldmateriaal bij elkaar te brengen. Verhalen van Slochteren geeft Groningers een unieke kans om hun eigen verhaal over 50 jaar gas te vertellen en vast te leggen voor later. Zie www.gasinbeeld.nl/verhalenvanslochteren

Waisda?
Op 19 mei 2009 lanceert Beeld en Geluid i.s.m. de KRO het annotatiespel voor video 'Waisda?'. In de vorm van een uitdagend spel werd de speler gevraagd om trefwoorden aan videomateriaal toe te voegen, om daarmee de doorzoekbaarheid van audiovisuele archieven te vergroten. Waisda? is een initiatief van Beeld en Geluid dat voortbouwt op eerdere experimenten van KRO Internet. Het vloeit voort uit het project Beelden voor de Toekomst. Zie www.waisda.nl

Pinkpop 40 jaar
Pinkpop leeft als nooit tevoren, het beroemdste popfestival van Nederland beleefde in 2009 haar 40ste editie. Beeld en Geluid, 3FM en NPS/VARA/VPRO hebben gekozen voor een integrale aanpak van het jubileum ‘40 jaar Pinkpop’. Centraal stond de volledige digitale ontsluiting en documentatie van zowel Pinkpop live concertregistraties als Pinkpop beeldmateriaal uit de archieven van Beeld en Geluid. Zie www.hollandsglorieoppinkpop.nl

Celluloid Remix
Het Filmmuseum en Beelden voor de Toekomst lanceerden in 2009 Celluloid Remix, een online remix-wedstrijd met films uit het begin van de Nederlandse filmgeschiedenis. Professionals en amateurs remixten bijzonder Nederlands cinematografisch materiaal uit de periode 1917-1932 tot nieuwe korte films met een eigen soundtrack. De wedstrijd ging van start met een zinderende live performance van Eboman op een overvol BeamLab. Zie www.celluloidremix.nl

Onderwijsplatform ED*IT
Tijdens de NOT 2009 vond de lancering plaats van het nieuwe online onderwijsplatform ED*IT, gemaakt door het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid, één van de makers van Teleblik. ED*IT biedt een enorme schat aan materiaal uit musea en archieven. Gebruikers kunnen dit materiaal online bewerken tot werkstukken, presentaties en digitale lessen. Ook kunnen ze er eigen content aan toevoegen. Online onderwijs wordt zo op een verantwoorde en nuttige manier leuk en gemakkelijk gemaakt. Zie www.ed-it.nu

Nationaal Archief op Flickr the Commons
Het Nationaal Archief ging in 2008 het experiment aan door zich als eerste Nederlandse erfgoedinstelling aan te sluiten bij Flickr The Commons, een initiatief gestart door de Library of Congress (VS) en de internationale fotowebsite Flickr. Een deel van de bijzondere fotocollectie Arbeidsinspectie, die in het kader van Beelden voor de Toekomst gedigitaliseerd is, werd op de website Flickr The Commons geplaatst. Gebruikers kunnen foto’s van tags en commentaar voorzien.
Zie: www.flickr.com/people/nationaalarchief

Open beelden
Beeld en Geluid en Kennisland ontwikkelen een nieuw project in het kader van Beelden van de Toekomst, genaamd Open Beelden. Het doel van dit project is om online toegang te bieden tot een selectie van archiefmateriaal en daarmee het creatief hergebruik van dit materiaal aan te moedigen. Een voorbeeld van dergelijk hergebruik is het 'remixen' van archiefbeelden in nieuwe video's. Open Beelden biedt daarnaast de mogelijkheid om koppelingen te maken met andere informatiebronnen (zoals bijvoorbeeld Wikipedia), waardoor het voor derden makkelijk wordt om 'mashups' te ontwikkelen. De toegang tot het materiaal wordt gebaseerd op het Creative Commons-licentiemodel waarbij niet álle rechten (zoals binnen het traditionele auteursrecht het geval is), maar slechts énkele rechten naar keuze worden voorbehouden. Zie: www.openbeelden.nl

Twee vrouwen - De film
In overleg met de regisseur George Sluizer is een definitieve versie van de film vastgesteld uit meerdere originele negatieven en op hoge kwaliteit gerestaureerd. De resultaten zijn niet te vergelijken met die van fotochemische restauratie: kabels, krassen en vlekken zijn digitaal ‘weggeveegd’ en de kleuren van de opnames zijn verlevendigd. Deze volledig opnieuw gemonteerde en digitaal gerestaureerde versie diende als basis voor de nieuwe vertoningskopie en de DVD. Kijk ook op www.filmmuseum.nl/tweevrouwen